ISBN	0	Auteur	Robert JORDAN
Publicatiejaar	2001	Uitgeverij	Luitingh-Sijthoff
Aantal Pag.	700	Reeks	Rad des Tijds
Vertaler	-	Illustrator	-

Macht verhardt het hart.

Het gewicht van het lot van de wereld drukt zo zwaar op de schouders van Rhand, dat zijn hart stilaan een rots wordt van hardheid.

Hart van Winter is het negende boek uit de reeks Rad des Tijds. Direct na zijn uitgifte schoot het boek naar de eerste plaats op de New York Times hardcover fiction bestseller list, waar het voor de volgende twee maanden bleef. Het was reeds het tweede boek van Jordan die dergelijk exploot kon verwezenlijken.

Hart van Winter is ook het eerste boek uit de reeks dat een proloog had die onder de vorm van een ebook uitkwam vooraleer het boek op de markt was.

De wereld van het Rad des Tijds, soms door de fans Randland genoemd, is een pre-industriële middeleeuwse wereld waar magie mogelijk is. De landen kennen een amalgaam van staten bestuurd door edelen. Slavernij is er reeds uitgebannen.

De wereld van Het Rad des Tijds draait om de Schepper, de Duistere, de Ene Kracht en het Rad des Tijds zelf. In het begin maakte de Schepper het Rad des Tijds, dat een patroon van Eeuwen spint en de levens van mensen gebruikt als draden in een groter geweven patroon. Het wiel wordt aangedreven door de Ene Kracht en het heeft zeven spaken, die elk een nieuw era vertegenwoordigen. De Ene Kracht bestaat uit een mannelijke en vrouwelijke bron (Saidin en Saidar), die elkaar tegenwerken, maar ook samenwerken om het wiel draaiende te houden. Personen die de Ene Kracht kunnen bereiken, worden Geleid(st)ers genoemd.

Naast de Schepper bestaat er ook een Duistere kracht, Shai’tan. De Duistere werd door de Schepper gekerkerd, zodat hij het rad nooit en te nimmer kon beroeren. In de Eeuw der Legenden dachten mannelijke en vrouwelijke geleiders een nieuwe bron van de Ene Kracht ontdekt te hebben. Met de intentie dat mannen en vrouwen nooit meer gescheiden waren om te geleiden, boorde men met goede intenties een gat naar deze bron. Men bleek echter de kerker van de Duistere aangeboord te hebben en de Duistere beroerde de wereld en het rad. Dit zorgde ervoor dat het wiel de Draak in haar patroon opnam. De Draak was de meest sterke geleider en vocht voor het licht.

Vanwege de cyclus die het Rad des Tijds keer op keer doormaakt, lijkt het onmogelijk voor de voorstanders van het licht om de Duistere definitief te verslaan. De strijd tussen het Licht en de Schaduw is vanaf de schepping ontelbare keren gevochten. Iedere keer weer wist de Draak de Duistere te verzegelen van het Rad, om het dezelfde strijd enkele millennia later weer met hem aan te gaan.

De boekencyclus Het Rad des Tijds richt zich op één incarnatie van de Draak zelf. 3000 jaar zijn verstreken toen de vorige Draak Lews Therin Telamon de Duistere en zijn 13 verzakers kerkerde in de Bres van Shayol Ghul. Tijdens deze kerkering wist de Duistere de mannelijke helft van de Ene Kracht te beroeren, waardoor een smet op Saidin kwam te liggen. Geleiders van de mannelijke helft van de bron waren hiermee gedoemd om krankzinnig te worden. Lews Therin en zijn 100 gezellen werden na de succesvolle kerkering van de Duistere krankzinnig en zorgden voor een catastrofe, die bekend staat als het Breken van de Wereld.

Voor het Breken van de Wereld werd een voorspelling gedaan dat de Draak wedergeboren zou worden wanneer de Duistere op het punt zou staan om uit te breken. De Draak zou bepaalde voorspelling vervullen en tijdens Tarmon Gai’don de Duistere verslaan. De wereld wacht op dat moment af in zowel hoop, als in vrees. De Herrezen Draak zou de wereld namelijk opnieuw breken en hij was een geleider van de besmette mannelijke bron van de Ene Kracht. Daarentegen zou hij echter wel de Duistere verslaan.

Het verhaal heeft diverse invloeden: de legende van Koning Arthur (Amyrlin – Myrddin/Merlijn, Koning Arthur’s wijze en tovenaar;Arthur Peandrag – Arthur Pendragon, Koning Arthur; Callandor – Excalibur, zwaard in het steen;Caemlin – Camelot; Egwene Alveren – Guinevere; Elayne Trakand – Elayne, zuster van Morgana. Elayne is één van de drie vrouwen die de dode Koning Arthur naar Avalon brengen; Galad – Galad; Gawein – Gawein; Lan Mandragon – Lancelot; Luthar Peandrag – Uther Pendragon, vader van Koning Arthur; Moiraine – Morgan le Fay; Morgase – Morgana; Nynaeve Almaeren – Nyneve, bewaakster van het meer van Avalon; Sa`angreaal – San Grael, oftewel de Heilige Graal Tar Valon – Avalon; Thom Merrelin – Merlijn; Tigraine – Igraine, moeder van Koning Arthur; Elyas, Aram, Demandred en Bors – Dienaren van Koning Arthur.), naar Azië (Het symbool van de Aes Sedai is een aangepast Ying & Yang-symbool; Het spel Stenen is vrijwel vergelijkbaar met het Chinese spel Go; Het Shienaraanse spreekwoord Dood is lichter dan een veer, plicht is zo zwaar als een berg is een erecode die door de Samurai wordt gehanteerd; De zwaardoefeningen die veelal in de eerste drie delen voorkomen, hebben veel weg van de Chinese zwaardvechtkunst Wu Shu) en andere literatuur zoals Tolkien (locaties, namen en gebeurtenissen) en Frank Herbert met Duin (Paul Atreides de Messiasfiguur versus Rand, de Aes Sedai versus de Bene Gesserit en de Aiel versus de Vrijmans). Men kan zelfs enkele paralellen opmerken naar onze wereld, waardoor we kunnen veronderstellen dat de wereld van het Rad des Tijds zich afspeelt in onze wereld in een verre toekomst (In Het Oog van de Wereld wordt verwezen naar het verhaal van Lenn. Lenn is in het Rad des Tijds een mythisch figuur die in de buik van een arend van vuur naar de maan vloog. Zijn dochter Salya wandelt tussen de sterren. Met Lenn wordt John Glenn bedoeld, die als eerste Amerikaan in een ”adelaar” een baan om de aarde vloog. Met Salya wordt astronaute Sally Ride of Salyut bedoeld; In Het Oog van de Wereld wordt verhaald over Mosk de Reus die met zijn speer van vuur rondom de wereld kon reiken. In het boek De Komst van de Schaduw wordt verhaald over Mosk en Merk die de reuzen van de wereld waren en elkaar bevochten met vurige speren. Mosk is een verwijzing naar Moskou, de hoofdstad van de Sovjet-Unie en Merk is een verwijzing naar Amerika. Het elkaar bevechten met vurige speren duidt op de Koude Oorlog; In De Komst van de Schaduw wordt een wijze raadgeefster genoemd die Anla heet. Dit is een verwijzing naar Ann Landers, die 45 jaar lang Amerikanen via haar columns adviseerde; Wanneer Rhand en Mart Rhuidean intrekken, treffen zij in het centrum de Avendesora aan. Rhand maakt de opmerking “Ik kan het best geloven dat Ghoetam 40 jaar onder de Avendesora bleef zitten om wijsheid te vergaren”. Dit is een verwijzing naar Gautama Boeddha, die zijn verlichting onder een boom vond; Ten slotte wordt in hetzelfde boek een verwijzing gemaakt naar het logo van Mercedes-Benz. Wanneer Egwene Tel’aran’rhiod betreedt en zichzelf naar een zaal in Tanchico droomt, ziet ze een driepuntige ster in een cirkel, die gemaakt is van onbekend materiaal en zachter is dan metaal. In diezelfde zaal treft zij skeletten van een giraffe en een olifant aan. )

Rhand Altor:
Rhand Altor is het hoofdpersonage. Hij is de centrale held van het verhaal, de voorspelde en gevreesde Herrezen Draak, die geacht wordt de Duistere zelf te bevechten tijdens Tarmon Gai’don, de laatste slag. Hij is een held tegen wil en dank. Zijn moeder was Tigraine Mantear, de voormalige Erfdochter van Andor, die naar de Aielwoestijn gevlucht was en Speervrouwe Shaiel geworden was, Zijn vader was Janduin, een Aiel hoofdman. Na zijn geboorte, waarbij zijn moeder overleed werd hij meegenomen door Tham Altor en diens vrouw Kari, die enkele jaren later ook stierf. Hij groeide op in de Altor-boerderij in het Westwoud bij het vredige dorpje Emondsveld in Tweewater. Rhand is een grote jongeman van 18 jaar met grijze ogen en een rode tint in zijn haar, wiens uiterlijk duidelijk afwijkt van dat van zijn streekgenoten.
Rhand Altor ontdekt dat hij de gevreesde Herrezen Draak is, die geacht wordt de Duistere zelf te bevechten tijdens Tarmon Gai’don. Bij het Aielvolk staat hij bekend als de ‘Car’a’carn, het hoofd der Aiel-hoofden, en wordt hij ‘Hij die komt bij de dagenraad’ genoemd. Het zeevolk, de Atha’an Miere, noemen hem de Coramoor. Rhand Altor is bovendien zeer sterk ta’veren en beïnvloedt dus voortdurend de levenslijnen van iedereen die zijn pad kruist.

Mart Cauton:
Mart is jonge boerenzoon uit vredige dorpje Emondsveld, die ontdekt dat hij Ta’veren is. Hij werd geboren als oudste boerenzoon van Natti en Abel Cauton, in Emondsveld te Tweewater. Hij heeft vele vrienden en zijn streken hebben hemzelf en zijn vrienden vele malen in de problemen gebracht. Mart staat in het dorp bekend als de grootste kwajongen van de omgeving. Zijn avontuurlijke instelling blijkt naast problemen te veroorzaken soms echter ook zeer nuttig te zijn. Toch heeft Mart de meeste problemen van de drie Ta’veren met de acceptatie van zijn bestemming. Hij verzet zich voortdurend tegen alles en iedereen die iets van hem eist. Mart is vrij groot, heeft bruine ogen en een uitdagende blik. Hij valt echter met name op door voortdurend twinkelende grijns op zijn gezicht.

Perijn Aybara:
Perijn Aybara werd geboren in Tweewater, als zoon van Con en Joslyn Aybara. Hij groeide op op de Aybara-boerderij even ten oosten van Emondsveld. In zijn tienerjaren ging hij in de leer bij de dorpssmid Haral Lohan uit Emondveld, bij wie hij ging inwonen. Het gezin van Haral en Alsbet Lohan werd hierdoor een tweede familie voor hem. Het smidsvak blijkt zijn passie te zijn; hij besteedt er veel tijd aan en heeft duidelijk talent. Ondanks het feit dat hij grote kwaliteit levert, blijft hij heel bescheiden over zijn werk. Hij is bevriend met Rhand Altor en Mart Cauton, maar komt ouder over dan zijn vrienden. Perijn is wat stil en eenzelvig van aard en komt erg serieus over. Hij is een flinke jonge man met brede schouders en krullend bruin haar. Als hij ontdekt dat hij een ‘Wolfsbroeder’ is, kleuren zijn ogen geel.

Moraine
Moraine ‘Sedai’ Damodred is een Aes Sedai vrouwe die op zoek is naar de Herrezen Draak. Hierdoor wordt haar lot sterk verbonden met Rhand Altor. Ze werd geboren in het koninklijke paleis van Cairhien, als nicht van Koning Laman. Ze is de jongere halfzuster van Taringail Damodred, en tante van Galad Damodred, Elayne Trakand en Gawain Trakand. Op zestienjarige leeftijd ontdekt ze zelf dat ze de Ene Kracht kan geleiden en vertrekt naar Tar Valon om een Aes Sedai te worden. Daar raakt ze spoedig bevriend met de eveneens zeer talentvolle en slimme Siuan Sanche. De twee zijn de sterkste geleiders van hun tijd na hun aanstelling als Aes Sedai kiezen ze voor de Blauwe Ajah. Siuane wordt na enkele jaren Amyrlin Zetel en Moraine zet samen met haar zwaardhand Lan Mandrogoran haar queeste voort: de speurtocht naar de Herrezen Draak. Moiraine is een kleine slanke knappe vrouw, met grote donkere ogen en donker bruin haar dat in vloeiende lange krullen neerhangt. Ze draagt een fijne gouden ketting in haar haren met midden op haar voorhoofd een kleine, fonkelende blauw steen.

Nynaeve Almaeren
Nynaeve Almaeren is de jonge Wijsheid uit het vredige dorpje Emondsveld die de ‘Ene Kracht’ kan geleiden, maar groot wantrouwen heeft ten opzichte van de Aes Sedai. Ze voelt zich verbonden met het lot van haar dorpsgenoot Rhand. Haar vader, een boer uit Emondsveld te Tweewater, behandelde haar meer als een jongen, en leerde haar jagen en vissen. Nadat ze op haar 14de haar ouders verliest wordt ze opgevangen door Vrouw Barran. Vanaf die tijd helpt ze haar dorpsgenoten uit Emondsveld, die gewond of ziek zijn. Ze blijkt hier grote kwaliteiten in te hebben en geneest de 8-jarige ernstig zieke Egwene Alveren zonder het zelf te weten met de Ene Kracht. Ondanks haar jonge leeftijd wordt ze toch de Wijsheid van Emondsveld. De vriendschapsband tussen haar en Egwene Alveren resulteert erin dat de laatste haar gaat helpen. Nynaeve is een kleine slanke vrouw met diepe bruine ogen en lang donker bruin haar dat ze steeds in een staart bindt. Ze is zeer koppig en laat zich erg moeilijk overtuigen. Meerdere dorpelingen hebben moeite met haar, en vinden dat ze te jong is om Wijsheid te zijn.

Egwene
Egwene Alveren de jeugdvriendin van Rhand. Ze werd geboren als jongste dochter van Marin Alveren en Bran Alveren, de herbergier en dorpsmeester van Emondsveld in Tweewater. Ze wil zelf ook een Wijsheid worden en is opvallend nieuwsgierig naar de buitenwereld. Egwene heeft prille gevoelens voor Rhand en in het dorp wordt algemeen aangenomen dat de twee later zullen trouwen. Egwene is vrij klein, heeft grote bruine ogen en donker haar. Ze is zeer eigenwijs, wil steeds overal de beste in zijn en voelt zich, ondanks haar 16 jaren ouder dan de meeste van haar vrienden. Als ze ontdekt dat ze de Ene Kracht kan geleiden wil ze naar Tar Valon gaan om Aes Sedai te worden.

Elayne Trakand
Elayne is de dochter van Morgase Trakand, koningin van Andor en dus erfdochter bestemd om de Leeuwentroon te erven. Zelfs heeft ze een sterke vonk voor geleiden en samen met haar broers Gawein en Galad vertrekt ze naar Tar Valon om Aes Sedai te worden. Nog voor ze vertrekt, ontmoet ze per ongeluk Rhand die op de vlucht is voor Trolloks.

Hart van Winter kent een Proloog en 35 hoofdstukken.

Rhand heeft met Perijn een ruzie, dat enkel een dekmantel is om hem er op uit te sturen om Masema te ontmoeten en hem terug te brengen naar Rhand. Samen met zijn vrouw Faile en een gevolg trekken ze naar Geldan waar de profeet zich ophoudt. Terwijl Perijn een gesprek heeft met de profeet, gaat Faile samen met de koningin Alliandra en de Eerste van Mayene Berelain op jacht. Het jachtgezelschap wordt echter overvallen door rondtrekkende Aiel en de Shaido groep ontvoert Faile, Alliandre en sommige andere van het gezelschap. Ze worden gai'shain.
Elayne probeert de Leeuwentroon te verzekeren. Ze is teruggekeerd naar Andor maar kan haar positie moeilijk bestendingen doordat haar moeder, onder invloed van Gaebril, het te bont gemlaakt heeft en er heel wat pretedenten voor de troon zijn. Ze laveert handig tussen de groeperingen door en moet tegelijk een delegatie Windvindsters van de Athan Miere plezieren met lessen in Saidar.
Mart Cauton was in de stad toen de Seanchanen Ebo Dar overvallen en innemen. Zwaargewond blijft hij achter en wordt hij het speeltje van de koningin van Ebo Dar, Tylin. De Seanchanen laten Tylin aan de macht, onder het gezag van Suroth de Hoogvrouwe. Hij probeert een manier te vinden om de stad te ontvluchten, tot hij een gevluchte Aes Sedai onder zijn hoed eneemt.
Rhand Altor vlucht samen met Min van Cairhien naar Caemlin, na de mislukte aanslag van de afvallige Asha'man. Hij wil Nynaeve met zich meenemen voor zijn groots plan: hij is van plan om de mannelijke helft van de Bron, Saidin, te zuiveren van de smet van de Duistere. Daarvoor wil hij de Choedan Kal gebruiken, de sterktste angrealen die er bestaan. Maar hij kan zich niet veroorloven dat de Asha'man Dashiva hem in de rug aanvalt, dus besluit hij eerst die te doden. Min waarschuwt Aviendha en Elayne die ook in Caemlin zijn. Alle vier verbinden ze zich met elkaar zoals zwaardhanden en zusters. Daarna vertrekt Rhand en Nynaeve en Min. Ze trekken verder naar Shadar Logoth, waar ze de Choedan Kal gebruiiken om de smet op de bron te filteren en los te laten op de spookstad. Alle Verzakers komen op die uitbarsting van de Ene Kracht af en proberen het tweetal hun plannen te dwarsbomen, maar het optreden van de raadselachtige Cadsuane Sedai verhindert dat. Onder de slachtoffers bevondt zich Dashiva, die eigenlijk een verzaker is...

Jordans zeer ambitieuze project, dat één enkel doorlopend verhaal weergeeft met een omvang van minstens 12 boeken in (inclusief de drie prequels) ruim 8000 pagina's, is een poging een meer oorspronkelijke invulling te geven aan het klassieke high fantasy-thema van "Held verlost Bedachte Wereld met Magische Middelen van Het Kwaad". Jordan gebruikt hiervoor verschillende methoden:

Verhoging van de geloofwaardigheid.
Jordan is van mening dat geloofwaardigheid een absolute voorwaarde is voor een fantasyverhaal dat zich geslaagd wil noemen: het moet immers de lezer er toe brengen een andere werkelijkheid dan de normale te aanvaarden. Jordan bereikt dit op een manier die velen er over heeft doen twijfelen of zijn werk eigenlijk niet eerder sciencefiction genoemd moet worden. De magische interpretatie van de wereld die zo kenmerkend is voor fantasy, is vervangen door een wetenschappelijke en filosofische verklaring voor verschijnselen die normaliter als "magisch" geduid worden. De schrijver heeft zelf een opleiding gehad tot fysicus en het onderliggende wereldbeeld van het werk is meer een mengeling van de filosofie van het objectief idealisme met de kwantumfysica, dan dat van een naïef romantisch sprookje. We zouden kunnen spreken van hardboiled fantasy. Een ironisch gevolg van deze methode is dat, naarmate Jordan er beter in slaagt zijn wereld een hoog realiteitsgehalte te geven, die werkelijkheid ook steeds gewoner lijkt. Wie in fantasy een ontsnapping zoekt uit de ondraaglijke verveling van het alledaagse bestaan, komt zo op den duur bedrogen uit. Jordan verschaft geen bevrediging van een escapistisch verlangen naar een Magisch Koninkrijk.

Vergroting van de complexiteit.
In bepaalde opzichten is Jordans werk minder complex dan dat van het grote voorbeeld Tolkien. Er wordt eigenlijk maar één taal gebruikt en die is lang niet zo minutieus uitgewerkt als Tolkiens elventalen. Ook zijn er minder intelligente soorten naast de mens en de soorten die er zijn spelen een ondergeschikte rol. Daarbij is de geografie wat simplistisch. Dat alles is echter met opzet zo ingericht om niet met versierselen de aandacht af te leiden van de kern van het werk: een enorme tour-de-force die bestaat uit tientallen over duizenden bladzijden in detail uitgewerkte verhaallijnen die verknocht worden tot één samenhangend weefsel. Hier is Jordan beroemd om geworden - en berucht: de meest gehoorde klacht onder lezers is wel dat ze het simpelweg niet meer kunnen volgen. Een ware fan zonder olifantengeheugen ziet zich dan ook gedwongen de boeken meermalen te herlezen.

Een doorwrochte stijl.
Dit moeten we zeer letterlijk nemen. Jordan is een dwangmatig perfectionist. In 2001 vertelde hij in een interview met de Nederlandse pers dat hij de proloog van Winter's Heart maar liefst 97 maal volledig had herschreven. In dit opzicht lijkt hij dus inderdaad op Tolkien. Voor de laatste was het schrijven echter een hobby, voor Jordan is het een beroep en dagtaak. Het is niet te verwonderen dat bij zoveel woordsmeedkunst de nodige oneffenheden en bramen blijven zitten. Bijna iedere kritiek van Jordan citeert wel een ongelukkig uitgevallen zin. Ook viel het te verwachten dat na 30.000 uur schrijven zijn stijl meer literair geworden is: een tweede factor die veel lezers van hem heeft vervreemd. Na deel zes heeft Jordan daarbij alle terughoudendheid laten varen en geeft zich naar hartelust over aan het naar eigen inzicht vervolmaken van zijn schrijfkunst - een inzicht dat vele vroegere fans niet hebben kunnen delen. Nog steeds (of steeds meer) echter kan de stijl getypeerd worden als helder, afgemeten en nuchter; en dus zeer verschillend van de (schijnbaar) moeiteloze elegantie die menig lezer zo waardeert bij een C.S. Lewis of een David Eddings. Jordan heeft een grote bewondering voor Mark Twain en de invloed van The Adventures of Huckleberry Finn is onmiskenbaar; hij heeft het meermalen openlijk betreurd dat, wat ook zijn eigen verdiensten als verteller mogen zijn, hij het gevoel voor humor van de grote Amerikaanse literator niet kan benaderen. Jordan is inderdaad eerder ironisch dan humoristisch.

Psychologische verdieping.
Een van de vooroordelen over fantasy is dat het genre slechts lectuur genoemd mag worden; en één van de kenmerken die als bewijs hiervoor worden aangedragen is het systematische gebruik van flat characters: clichépersoonlijkheden die slechts instanties zijn van hetzelfde stereotype dat alle schrijvers steeds maar weer uit de kast trekken om keer op keer dezelfde standaardrol te laten vervullen. Sterker nog: dat gebruik schijnt onvermijdelijk doordat het stramien van de high fantasy het dwingend aan de schrijver lijkt op te leggen. Jordan doet een poging aan dat dwangbuis te ontsnappen. Om de beperkingen die de standaardrol oplegt te doorbreken, verhoogt en verfijnt hij het aantal rollen zo sterk dat ze niet meer standaard zijn. Hebben de meeste schrijvers aan één held voldoende, Jordan heeft er drie. En daarbij nog eens zeven heldinnen. Weliswaar ontkomt hij er niet aan de rol van "Messias" in te vullen, maar de protagonist die daarvoor gebruikt wordt, laat hij toch aan het cliché ontsnappen door hem een ingewikkelde drievoudige persoonlijkheid te geven, die tot in detail wordt verdiept en uitgewerkt. En ook de persoonlijkheden van alle andere held(inn)en valt die bewerking ten deel. Bijrollen vergaat het niet anders. Er komt eigenlijk geen mens (of lid van een andere soort) in het boek voor of hij wordt als uniek individu neergezet.Hierdoor wordt echter bij de lezer het vermogen tot opneming en verwerking tot het uiterste belast. Naarmate het werk vordert, begint het aantal figuren in de honderden te lopen. Alleen zich hun namen te herinneren zou al een hele opgaaf zijn; maar Jordan verlangt van de lezer dat ook hun eigenheid onthouden wordt. De psychologische ontwikkeling van al die mensen is ten nauwste verbonden met de zich ook al complicerende verhaallijnen; ja, het begint steeds meer de hoofdinhoud daarvan te vormen. Een tweede auteur die Jordan zeer bewondert is Jane Austen. Toen hij zich in de comfortabele positie geplaatst zag dat hij de serie naar eigen goeddunken kon voortzetten, wierp hij zich op wat kennelijk zijn literaire passie is: de psychologische verdieping van vrouwenkarakters. Een groot deel van het mannelijke publiek was toch meer geïnteresseerd in actie dan in de subtiliteiten van de vrouwelijke psyche, en zei onze schrijver vaarwel. Veel vrouwen vonden Jordans benadering te analytisch en te weinig doorleefd - en deden hetzelfde.

Het tijdrad.
Bij de meeste high fantasy draagt de tijd een sterk lineair karakter. Bij Tolkiens melancholische The Lord of the Rings is de eschatologie erg negatief. Een wereld wordt perfect geschapen, degenereert desalniettemin en de vernietiging van de Ring beklemtoont slechts de onafwendbaarheid van de uiteindelijke ondergang. Onze enige hoop is dat dit de overgang mag zijn naar iets beters. Bij Eddings komische omkering hiervan volgt op de overwinning op Het Kwaad een vrolijke utopie. Jordan gebruikt een ander, maar misschien nog ouder concept: cyclische tijd. Het hele bestaan is een eeuwige wederkeer van hetzelfde. De Schepper staat buiten de tijd en Het Kwaad probeert zijn positie in te nemen door de tijd zelf te beëindigen. Ieder moment is voor Het Kwaad slechts een middel om dat gewenste doel naderbij te brengen - en voor Het Goede het doel op zich, de drager van een absoluut onreduceerbaar belang, het punt waar tijdstroom en tijdsgrond samenvallen. Bij Jordan is het alledaagse in ieder detail dus heilig. De meest perfecte literaire uitdrukking van het Moment is de klassieke eenheid van plaats, handeling en vooral: tijd. Om dat ideaal te bereiken voert Jordan een enorme tijdsvertraging door. Terwijl de handelingen van de eerste twee delen (die oorspronkelijk één deel hadden moeten vormen) nog een vol jaar beslaan, verbruikt Jordan in latere delen steeds meer papier voor steeds minder tijd. Men kan zich licht indenken dat het laatste deel (Het nog te verschijnen twaalfde deel A memory of light) als bij een Griekse tragedie slechts een enkele dag zal beschrijven. Opnieuw heeft dit een ironisch gevolg: paradoxaal geeft de sterke handelingsverdichting de lezer juist de indruk dat er niets meer gebeurt - het wil immers maar niet opschieten - terwijl de climactische opbouw wel de verwachting schept van een bevrijdende oplossing. Bij deel acht werd die frustratie nog eens verergerd doordat Jordan, door de uitdijing gedwongen, het verhaal afkapte zonder de gebruikelijke eindfinale, die in voorgaande delen nog een tijdelijke verlichting gaf van de spanningsboog en vele nieuwe gebeurtenissen begrijpelijk maakte. Nu dit ontbrak en het voorafgaande slechts ten dele onthouden kon worden, voelde menig lezer zich door de schrijver in de kou gezet. In deel tien gebeurde hetzelfde.

Bron: wikipedia.org

Het verhaal begint in een stroomversnelling te geraken, de personages worden meer en meer uitgewerkt, krijgen meer diepte. Jordan is met recht en rede een van de betere fanbtasy auteurs, niet alleen door zijn kwantiteit, maar ook door zijn kwaliteit.